2011/01/09

Bohoslužby rodinné - Sám doma (L 2,40-52)

Ježíš jim řekl: „Jak to, že jste mě hledali? Což jste nevěděli, že musím být tam, kde jde o věc mého Otce?“ Lk 2,49 (Lk 2,40-52)

Kdo z vás viděl film Sam doma?
„Mám pocit, že jsme doma nechali něco důležitého...“, sdělí paní McCallisterová manželovi na palubě letadla směřujícího přes Atlantik do Paříže. To ještě netuší, že to co doma zapomněli je nejmladší člen jejich početné rodiny, Kevin. Tak začíná nejúspěšnější film roku 1990, vánoční komedie o zapomenutém synkovi a dvou nešikovných lupičích. Pro mne ještě donedávna do vánoční nálady patřilo nutně podívat se na ten film.

Dnešním základem kázání je podobný příběh jak v tom filmu. Nacházíme ne něho v Bible jenom u Evangelisty Lukáše.
Přečtu vám ho ještě jednou po verších. A protože jsem tam něco změnila, po každém z nich řeknete, jestli je to Pravda nebo lež:
40 Dítě rostlo v síle a moudrosti a milost Boží byla s ním.
41 Každý rok chodívali jeho rodiče o vánočních (velikonočních) svátcích do Jeruzaléma.
42 Také když my bylo dvacet (dvanáct) let, šli tam, jak bylo o svátcích obyčejem.
43 A když v těch dnech všechno vykonali a vraceli se domů, zůstal chlapec Ježíš v Jeruzalémě, aniž to jeho rodiče věděli.
44 Protože se domnívali, že je někde s ostatními doutníky (poutníky), ušli den cesty a pak jej hledali mezi svými příbuznými a známými.
45 Takže když ho nenalezli, šli dál domů (vrátili se a hledali ho v Jeruzalémě).
46 Po třech dnech jej nalezli v chrámě, jak sedí mezi učiteli, naslouchá a dává jim otázky.
47 Všichni, kteří ho slyšeli, divili se rozumnosti jeho odpovědí.
48 Když ho rodiče spatřili, užasli a jeho matka mu řekla: "Synu, co jsi nám udělal? Hle, tvůj otec a já jsme tě s úzkostí hlídali (hledali)."
49 On jim řekl: "Jak to, že jste mě hledali? Což jste nevěděli, že musím být tam, kde jde o meč (věc) mého Otce?"
50 Ale oni jeho slovu neporozuměli.
51 Pak se s nimi vrátil do Nazareta a poslouchal je. Jeho matka uchovávala to vše ve svém srdci.
52 A Ježíš prospíval na duhu (duchu) i na těle a byl milý Bohu i lidem.


Josef a Marie bydleli v Nazaretě, v malém městečku, které leželo v galilejských horách. Tu Ježíš vyrůstal a neodlišoval se od ostatních nazaretských chlapců. Otec Josef byl tesař. Několikrát do roka odcházel do Jeruzaléma na slavnost, při které se scházelo veliké množství věřících. Tam Pánu Bohu poděkoval za všechno dobré, co od Něho dostává. Po každé, když se po několika dnech vrátil, dlouze vyprávěl o tom, co v Jeruzalémě zažil. Ježíš vždy pozorně naslouchal a těšil se, jak jednou také půjde s otcem. Matka Marie byla doma. Ježíš chodil také do školy. Ta byla docela jiná než dnešní. Říkalo se jí synagóga. Scházeli se tu dospělí muži města k bohoslužbám a děti se učily číst knihy Zákona a rozumět jim. Toto vyučování trvalo až do dvanácti let. Pak byl chlapec prohlášen za dospělého. Od té doby se už sám musel řídit Božími nařízeními a směl se účastnit slavností v Jeruzalémě. Holky se učily doma u svých matek.

[Vtip:] Učitelka nedělní školy se ptá proč Josef a Marie vzali Ježíše s sebou do Jeruzaléma. Malé dítě odpovídá: „Nemohli sehnat nikoho, kdo by jim ho pohlídal“.

Má někdo z vás tady dvanáct let? Víte, že v Izraeli byli už dvanáctiletí chlapci prohlášeni za dospělé? Do té doby byl otec povinen seznamovat syna se Zákonem a cvičil ho v ustanoveních Zákona, od jednoduchých až po náročná; po této době přejímal zodpovědnost za plnění Zákona sám syn.

Když bylo Ježíši dvanáct let, byl i on prohlášen za dospělého. Začal se připravovat na cestu do chrámu. Bylo to na jaře, v době, kdy Izraelci slavili velikonoce. Ježíš se na cestu do Jeruzaléma velice těšil. Byl zvědavý na chrám i na celou slavnost. Vždyť to zatím znal jenom z vyprávění.
Jednoho rána vyšli. Nejenom Josef, Marie a Ježíš, ale všichni, kteří mohli jít. Nečekala je snadná cesta. Museli jít pěšky celé tři dny. Šli po kamenitých cestách přes mnoho kopců.

A už bylo v dálce vidět město Jeruzalém a také chrám, který stál vysoko na hoře Sión. Sem směřovalo o velikonocích velké množství poutníků ze všech koutů země. V jeruzalémském chrámě se účastnili bohoslužeb, přinášeli oběti a modlili se.

Z chrámu odházeli do města. Bylo třeba najít nějakou vhodnou místnost a připravit ji ke společné slavnostní večeři. A když bylo všechno hotovo, zasedli všichni ke stolu. Připomínali si vše, co se odehrávalo kdysi dávno v Egyptě, když odtud jejich praotcové odcházeli z otroctví.

Byla to židovská paschální večeře, o které jsme se učili minuly týden na dorostu. Pamatujete si? Během té večeře chléb a víno se podávají dokola a všichni jedí a pijí. Takovým způsobem slavil se svými přáteli paschální večeři také Ježíš naposledy, když byli v Jeruzalémě, krátce před tím než zemřel na kříži. Vzal chléb, vzdal díky, lámal a podával dál. Stejně pak s kalichem. A ta večeře od té doby připomíná nám Ježíše, jeho umírání ale i slavnostní hostinu, na kterou čekáme v Božím království. Proto se v církvi tuto večeři stále slaví. Dneska i my budeme pozváni k Večeři Páně.

Když ty slavnostní dny skončily, začali se všichni rozcházet. Domů se vypravili i Josef s Marií. Sice Ježíše při odchodu neviděli, ale nelámali si s tím hlavu. Mysleli si, že Ježíš je někde vpředu s těmi, kdo se starají o to, aby bylo kde přenocovat. Ale když ho ani večer neviděli a nikdo o něm nevěděl, začali mít strach. Marie možná i udělala tak jak to v tom filmu „Sám doma“ udělala paní McCallisterová: "Ježíši!".

Ráno se rozhodli, že se vrátí do Jeruzaléma. Měli o něj velikou starost, aby se mu nepřihodilo něco zlého. Ale hledali Ježíše hrozně dlouho. Až po třech dnech je napadlo, aby se šli podívat do chrámu. Šikovní, že? A byli velice překvapeni. Ježíš seděl mezi znalci Bible a vážné s nimi rozmlouval. Ti se náramně podivovali, jak tenhle chlapec z Bibli rozumí.

Když Marie uviděla Ježíše, zhluboka si oddychla. Ale přesto mu plná bolesti a starosti pověděla: Co tu děláš? Víš, co jsme se tě nahledali a jaký jsme měli o tebe strach? A Ježíš jí laskavě odpověděl: Proč máš o mne takovou starost? Což nevíš, že musím být tam, kde jde o věc mého Otce? Proto jsem zůstal v chrámě.
Marie a Josef nepochopili, co Ježíš řekl. Ježíš cítil se v tom chrámě jako doma. U Svého Otce. Stalo se vám někdy, že jste se těšili do kostela? Zaradovali jste se, když vám bylo řečeno jako v dnešním žalmu: Půjdem do Hospodinova domu?
Bible říká, že pak Ježíš vstal a spolu s rodiči se vrátil do Nazareta. Poslouchal je ve všem.

Ježíš opravdu způsobil rodičům starost. Jenže on nebyl jen synem Josefa a Marie. Byl to Syn Boží i věděl, že předně musí myslet na to, co činí, mluví a chce Jeho nebeský Otec. Proto byl dům Boží v Jeruzalémě pro Něho důležitější než dům Josefa a Marie v Nazaretě. Proto dal Bohu přednost i před svými nazaretskými rodiči. Ježíš je příkladem pro všechny děti v tom, jak poslouchat své rodiče ale taký, že je dobře v neděli ráno vstat a jit do kostela, do společnosti.

Žijeme s tatínkem a maminkou, máme je rádi, nechceme jim dělat starosti. Ale nezapomínejme, že máme Otce v nebesích: my i oni. Jejich i naše místo je u Něho, v Jeho blízkosti.

Prosíme za děti, aby ctily své otce i matky, byly jim vděčny a ve stáří o ně pečovaly. Prosíme, aby rodiče před svými dětmi respektovali Tebe, a Tvoji autoritu a slávu. Amen.

2010/12/31

Silvestrovská Travná 2010/2011 (Ex 20,1-3)

Bůh vyhlásil všechna tato přikázání: „Já jsem Hospodin, tvůj Bůh; já jsem tě vyvedl z egyptské země, z domu otroctví. Nebudeš mít jiného boha mimo mne. Ex 20,1-3

Milí přátele... Ahoj! Jste tady, nebo co?? :)

Tento týden slyšeli jsme už o asertivitě, o tom, že Ježíš není normální. Vtipné téma, vtipní lide, vtipná atmosféra, ale... velmi nevtipní základ kázání. První přikázání. Nebudeš mít jiného boha mimo mne.

Aha... Cože? to už nemůžeme si vybrat? Když někdo slyší, co se smí a co nesmí – má většinou pocit, že se mu někdo příliš plete do života. Nemáme rádi NAsertivni chování. Když někdo prosazuje vlastní názor bez ohledu na ostatní. Když nám někdo poroučí a organizuje život. Touha po nezávislosti bývá také jedním z hlavních důvod, proč dnes mnoho lidí nechce věřit v Boha. Nejde o to, že by nedovedli nebo nemohli uvěřit. Ve skutečnosti nechtějí nikoho poslouchat a ničemu se podřizovat. Všichni toužíme po samostatnosti. Bychom si mohli vybírat sami.

AHA! Ale teď se nám připomínají chvíle, kdy nám bylo špatně, kdy jsme někoho potřebovali do rozhovoru, někoho se poradit. Jsme rádi, když máme někoho, na jehož doporučení a zkušenosti se může spolehnout.

AHA! Něco nás zrovna napadlo! Té Boží přikázání možná nejsou prosazující ale jsou jako ti naši přátele! Desatero je pro nás jako zábrana před propastí, do které bychom hnáni svými touhami, brzy spadli. Ano, nikdo z nás nechce být omezován. Ale když se octne sám v hlubokém lese, je mu k ničemu, že si může jít, kam chce. Je vděčný za každou šipku, která mu ukáže cestu. Boží přikázání není rozkaz, ale "pomoc".

A dnešní pomoc rádi nám, že Hospodin je náš Bůh. On nás vyvede z každého problému, otroctví. Už nikdy se nemusíme obracet k jiným bohům. On sám nám dá všechno, co potřebujeme.

Totiž Bohem - tj. silou, která ovlivňuje a určuje náš život - se nám stává všechno, čeho se bojíme, co nekriticky, neasertivně, obdivujeme, po čem marně toužíme, co nás ovládá, bez čeho nemůžeme být, komu sloužíme a co nad námi má moc. Všechny tyto věci i lidi, bez kterých nemůžeme žít, dřív nebo později ztratíme. A pro co pak budeme žít? Tímto způsobem rychle se najdeme s depresi.

Nikomu jinému než Hospodinu na lidech tak nezáleží. Jako Ježíš Kristus se stal člověkem, odpustil nám naše hříchy a vstal z mrtvých. Tím nám dal naději a svobodu, jako nikdo jiný. Dnes také nás zve k Večeří Páně. Jít za ním bude vždycky projevem naší důvěry. Nikdo nás k té cestě nepřinutí. Nikdo za nás však to rozhodnutí také neudělá. Ježíš nebo co? Jít nebo nejít Boží cestou zůstává nejvyšším naplněním naší svobody.

Rok 2010 se konči. Možná mate strach. Možná ten rok bude pro vás těžký. Možná by jste si chtěli udělat nějaké rozhodnuti pro příští rok. Napsali jsme si na papírech dneska naše starosti, představy o roce 2011, prosby. A Bůh v odpovědi na to nám říká:

Jsem jiný než všechno, co znáš. Jsem tu však pro tebe. Jsi můj. Nikdo jiný na tebe nemá právo. Nikdo jiný ti nemůže zkazit život. Nikdo jiný si tě nemůže koupit ani učinit šťastným. Já jsem život. Já jsem s tebou byl v uplynulým roce. Já s tebou budu i v příštím roce. Jen já jsem tvým pánem. Já jediný. Jsem tvým soudcem i obhájcem. Já sám tě potrestám a já ti také odpustím. Jsem příčinou tvé radostí i výčitek svědomí. Všechno, co kolem sebe vidíš a tušíš - je v mých rukou. Všechno, co tě trápí, čeho se bojíš i po čem toužíš – to vše vyřešíme spolu. Jen my dva. Nikdo jiný nám do toho nemá, co mluvit. Ať se dostaneš v životě do jakékoli situace, vždycky smíš hledat pomoc a naději u Mne. Na světě není místa, kde bych s tebou nebyl. Proto ti pravím: Ničeho se neboj. Před ničím se nekrč. U nikoho neškemrej. Nikomu se neklaň. Nikomu se nezavazuj. Jsi pouze můj.

Amen.

S pomocí: http://brno1.evangnet.cz/node/144

2010/12/24

Štědrý večer 2010

Na stezce Tvých soudů, Hospodine, skládáme naději v Tebe, naše duše touží po Tvém jménu, chce si připomínat Tebe. Má duše v noci po Tobě touží, můj duch ve mně za úsvitu Tebe hledá. Iz 26,8-9a

Dneska je 24. prosince, poslední den adventního období. Vrchol našeho očekávání na příchod Ježíše Krista. Ale slunce už zapadlo, takže podle judaismu nastal nový den. Proto myšlenkou dnešního kázání je ještě adventní touha po Hospodinu, ale zároveň vánoční téma Jeho příchodu. Doufáme, že přijde po druhé. Doufáme. I když už vice než dva tisíce let nepřichází.

V dnešní době už není tak snadné důvěřovat někomu. A komu vůbec můžeme? Politikům, prodavačům aut? Jsou ale taky profese, které mají větší důvěru. Takže zdravotnickým záchranářům, hasičům, doktorům, právníkům... Ale i my známe několik příběhu o zkorumpováních právnících, nebo jak hasič sám zapaloval domy. V našem srdci se mísí nepokoj, strach a nedůvěra.

26. kapitola Izajášová proroctví se skládá ze dvou části. S písně a modlitby. V oslavné písni je opěvována věrnost a síla Hospodinova. Také tam pravě nalézáme odpověď na otázku, komu můžeme důvěřovat. Čteme: stvoření opírající se o Tebe chráníš pokojem, pokojem, neboť v Tebe doufá. Doufejte v Hospodina věčně, neboť Hospodin, jen Hospodin je skála věků.

Význam doufání uvedeného v Bibli je odlišný od významu, který občas běžně používáme. Když slyšíme slovo doufat, myslíme si na slovo „možná“. Kupříkladu: „doufám, že se něco stane“ jako „možná se to stane“. Myslíme na to slovo, jako na určitou nejistotu. Ale Bible představuje doufání v jiném světle. Nemáme o Něm pochybovat. Doufejte v Hospodina neboť přijde.

Dneska je 24. prosince. Štědrý den. Název ten je spojeny z krásným slovem štědrost. Štědrost - to je ochota dávat; to je uskutečňování šlechetných myšlenek nebo činů, láska k bližním, charita, velkorysost. Slyšeli jste už možná citát: pesimista říká, že vidí sklenici poloprázdnou, optimista tu samou sklenici vidí zpola plnou. Tak poslyšte ještě, že štědrý člověk vidí sklenici s vodou a hledá někoho, kdo by mohl mít žízeň. Otočme se kolem sebe. Možná je někdo, kdo potřebuje naší štědrost.

Opakem štědrosti je lakomství či lakota. To je nekontrolovaná touha hromadit majetek, pýcha a neochota se dělit. Izajáš k tomu píše: Hospodin sehnul obyvatele výšiny, město nedostupné, On je snižuje, až k zemi je snižuje, až do prachu je sráží. Pošlape je noha, nohy utištěného a kroky slabých. Jde tu ovšem i o lidskou hrdost a sebejistotu, která spoléhá na vlastní zdatnost a dovednost. Obyvateli výšin jsou míněni lidé, kteří na Boha nespoléhají, jsou pyšní, doufají v majetek. Právě božská všemohoucnost a spravedlnost sráží do prachu i nejpyšnější, ale také pozvedne z prachu bědné.

Vánoční poselství, narození Pána Ježíše Krista, nespočívá v množství a ceně darů, které dáváme, nebo přijímáme. Pro mnohé, obzvláště pro děti, jsou Vánoce nekonečně dlouhý osobní seznam snů a nesplněných přání. Veďme děti k tomu, aby nebyly zklamané tím, co dneska nedostanou, ale aby se radovaly z pozornosti a štědrosti k druhým lidem. Umění rozdávat lásku a laskavost se musí učit každý z nás dospělých, i děti.

Učit se štědrosti můžeme od Boha. Jak to jednou řekl Pavel Kosorin: na Bohu se mi líbí, že svoji štědrost neprojevuje jen na Vánoce.

Jak jsem už zmínila, v 26. kapitole knihy proroka Izajáše k jásavé písní nad spásou Hospodinovou je připojena modlitba. To jsou kupříkladu verše, které najdete na programu bohoslužeb. Na stezce tvých soudů, Hospodine, skládáme naději v Tebe, naše duše touží po Tvém jménu, chce si připomínat Tebe. Má duše v noci po Tobě touží, můj duch ve mně za úsvitu Tebe hledá. Stezka tu znamená křivolakou životní cestu. Ano, člověk neumí jít přímo a proto ta cesta je poznamenána soudy, s kterými občas nesouhlasíme, kterým možná nerozumíme. Ale na té cestě vyhlížíme Boží jméno. A na části té cesty, kterou je Advent, to prožíváme ještě hlouběji. Za touhou po jménu Hospodinovu a po připomínání jeho činů se skrývá touha po blízkosti Boží. Hledání Boha je tedy soustředěná činnost celého člověka, toužícího poznat Boží vůli a podřídit se jí. Ale také očekávání na Jeho druhy příchod.
Celý Advent čekali jsme na příchod Ježíše Krista. Představme si teď, co cítí Bůh, který očekává nás...

Zítra budeme oslavovat den Narození Páně, kdy jméno přijalo tvar v lidském životě. Celý život jednoho člověka se stal zjevením. Ježíš Kristus je to jméno, skrze něž poznáváme to podstatné, co je nám k poznání dáno, skrze něž vidíme celek Božího díla se světem jako spásu.

Radujme se z narození Božího Syna a našeho Spasitele. Otevřme svá srdce Božímu Synu, aby je naplnil láskou a radostí. Najděme místo v našich srdcích, v našich domovech. Hledejme moudrost, hledejme Toho, jehož láska zahrnuje všechny lidi, všechny rasy a všechny věky. Jen On má lék na trápení, bolest a zklamání. Přistupujme k Němu s očekáváním, jako malé děti, a s bázní dospělého, který si uvědomuje Boží velikost a spravedlnost.

Pane, v těchto dnech mnoho lidí očekává mnoho věci, dárku, ale ne Tebe. Kvůli něm prosíme Tě: přijď rovněž do těch, kteří po Tebe nic nechtějí a kteří ani s Tebou nepočítají. Ať naše duše v noci po Tobě touží, náš duch v nás za úsvitu Tebe hledá. Amen.

2010/11/21

Když přicházejí špatné časy (Jk 1,2-6a)

Mějte z toho jen radost, moji bratří, když na vás přicházejí rozličné zkoušky. Vždyť víte, že osvědčí-li se v nich vaše víra, povede to k vytrvalosti. A vytrvalost ať je dovršena skutkem, abyste byli dokonalí a neporušení, prosti všech nedostatků. Má-li kdo z vás nedostatek moudrosti, ať prosí Boha, který dává všem bez výhrad a bez výčitek, a bude mu dána. Nechť však prosí s důvěrou a nic nepochybuje. Jakubův 1,2-6a

Co děláte, když přijdou na vás problémy? Jak je prožíváte? Jak se cítíte když se vaši dobré úmysly mění v katastrofu?

Problémy. Některé jsou velké a některé z nich jen předstírají, že takové jsou. Kolikrát se Vám stalo, že jste slyšeli stěžovaní děti, a říkali si, že to dětství byl čas bezstarostný. Ale i oni mají své starosti. V každé době měli lide těžkosti. Věděl to taky americký inženýr Edward Murphy, kterému se připisuje směs vtipných poznámek, známých jako Murphyho zákon. Nejslavnější je: Může-li se něco pokazit, pokazí se to.

Abychom měli představu co Murphyho zákon znamená, přečtu Vám ještě několik vtipných vět:
• Usmívejte se. Zítra bude hůř.
• Cítíte-li se skvěle, buďte bez obav. To přejde.
• Předměty padají tak, aby napáchaly co nejvíce škody.
• Pravděpodobnost, že chléb spadne namazanou stranou nahoru, je přímo úměrná ceně koberce.

Ale Jakubův zákon zní: mějte z toho jen radost, moji bratří, když na vás přicházejí rozličné zkoušky.

Jestli chceme chápat ten verš jako frázovitou řeč, něco na podobenství Murphyho zákona, vzpomeňme si, že Jakub žil v časech, ve kterých křesťane byli pronásledovaní. Věděl co to jsou „rozličné zkoušky“ a naučil se, že utrpení mohou přinést vytrvalost a ne zatrpklost. Všimněte si, že Jakub neříká, že zkoušky možná budeme mít. Místo toho ohlašuje, že je budeme mít. Podle něj jako i podle Murphyho zákona je to čistý realismus.

Kolikrát jsme si mysleli, že jakmile ukončíme školu, jakmile se staneme majitelem skvělého auta, koupíme lepši pračku... nebo kolikrát jsme slyšeli, že jakmile se někdo stane křesťanem, všechny problémy skončí a život se stane nádherný a klidný?
Ne, tak to tady Jakub nemysli. Křesťanství a víra není zárukou pro bezstarostný život.

Ale možná si myslíme, že jsme jediní, kteří mají problémy. "Jak se máš?" ptá se nás někdo upřímně. "Fajn," odpovídáme, a mezitím schováváme se za usmívající masku v domnění, že jenom my musíme řešit hrozné problémy. Co ti druzi mohou z toho rozumět...

Špatné časy přicházejí. Možná jsme uprostřed nich právě teď. Bible učí, že před koncem světa to bude ještě a ještě hůř. Proto Jakub nám nabízí předběžný plán, takovou mapu pro křesťany. Dává nám návod, jak se ochránit před nebezpečím. Na začátku říká: mějte z toho jen radost. Jakub nepřemýšlí tady o zkouškách jako o skvělé zábavě. On chce abychom se podívali na konečný důsledek našich nepříznivých okolnosti. Ježíš poskytuje dokonalý příklad. Jestli se někdo naházel v nepříznivě situací, byl to Ježíš na kříži. Považoval ho za největší radost kvůli budoucím důsledkům. Našemu spaseni. Naši radosti v Království Božím. Bůh plánuje budoucnost našich zkoušek. To je přesně ten důvod proč se můžeme radovat v utrpení. A radost pomůže nám se učit vytrvalosti.

Vytrvalost je ověřením našeho růstu. Děti jsou známé tím, že se předčasně vzdávají. Už jste sledovali vaše děti jak dělají své domácí úkoly? Každé rozptýlení upoutá jejich pozornost. Nemají žádnou vytrvalost. Ji nelze vyučovat ve škole. Nemůžeme kázat o vytrvalosti, a tím ji učit. Nelze ji dostat ani skrze modlitbu. Ona přichází pouze skrze zkoušky. Skrze každodenní praxi.

Kdy se modlíme o vytrvalost, Bůh možná klade před námi neposlušné dítě anebo podrobného šéfa? To jsou odpovědi na naše modlitby.

Když jsem přišla na první setkání starší mládeže tady v Ostravě, bylo mi řečeno, že každá strávena tam minuta vůbec není ztracena. I když se mi nechce, když mám udělat úkol do školy, napsat kázání, den ve kterým jsem na mládeži kupříkladu 2 hodiny, má 26 místo 24 hodin. Teď, po měsíci a půl vím co měli na mysli. Stejně je když máme jit v neděli do kostela a se nám nechce. Vytrvalost se vyplatí.

Jednou budeme úplně stejní jako Ježíš Kristus. Budeme dokonalí. Ale teď jsme ještě v předchozím stavu. Jsme jako housenka, která se stává motýlem. Rosteme, ale v bolesti.

Možná je to pro nás nepochopitelné. Jestli chceme se spolehnout na největší radost a nevíme jak, nebo neumíme to udělat, existuje jedna věc, kterou budeme potřebovat. To je moudrost. Má-li kdo z vás nedostatek moudrosti, ať prosí Boha, který dává všem bez výhrad a bez výčitek, a bude mu dána. Jakub neříká abychom prosili Boha o osvobození od utrpení, které prožíváme. Říká abychom žádali o moudrost. Moudrost nám pomáhá vidět věci z Božího pohledu. Pak dostaneme větší náhled. Je to jako dívat se na perský koberec. Máme-li ho zkoumat s lupou, zobrazí se jako ošklivá změť spletích témat bez viditelného vzoru. Lepší náhled získáme, když máme možnost dívat se na koberec v celku, pak můžeme ocenit jeho krásný vzor.

Totéž platí o životě. Když jsme uprostřed zlé situaci, máme dojem, že jsme marně zamotaní. Ale Bůh má lepši náhled, vidí cely koberec našeho života. My ho nemůžete teď vidět, není ještě ukončen. Ale můžeme věřit, že to tam je. Ve víře, se můžeme spolehnout na největší radost.

Ale jak můžeme získat tu Boží moudrost? Jakub dává skvělou a jednoduchou odpověď: můžeme Boha o ní prosit. Bůh je zdrojem pravé moudrosti. Když Ho o tu ní budeme upřímně a bez pochybnosti prosit, dá nám, protože Bůh chce, abychom měli podíl na Jeho moudrosti. Chce, abychom viděli věci Jeho očima. Tato pasáž se často chápe tak, že pokud naše víra není dost silná, modlitby nebudou zodpovězeny. Myslím, že takový výklad zcela ignoruje kontext. Jakub nemluví o síle své víry. On mluví o kvalitě vytrvalosti. Říká, že pokud chceme získat moudrost Boží, musíme Ho o to požádat, a pak musíme byt vytrvali ve své touze.

Murphyho zákon je pesimisticky. Nedává radu, jak projít přes utrpení. Dnešní text kázání nás učí, že i ve smutných chvílích můžeme najít útěchu.
Prosme Boha o moudrost a vytrvalost, abychom mohli projít přes špatné časy. Prosme Ho, aby nám dál lepši náhled na náš život. A pak podle tohoto náhledu začneme růst a stávat se tím, kim Bůh chce, abychom byli. Když přijdou zlé časy, budeme mít z toho jen radost.

Pomoz nám Pane se na Tebe spolehnout, i když nemáme sílu a naději, že bude lépe. Dej nám ve zlých dobách neztratit víru. Amen.

2010/10/17

Tichá pošta (Iz 59,1-3.10-13.20-21)

Vykupitel přijde k Sijónu, k těm, kdo se v Jákobovi odvrátili od nevěrnosti, je výrok Hospodinův. „Já pak s nimi uzavřu tuto smlouvu, praví Hospodin: Můj duch, který na tobě spočívá, a má slova, která jsem ti vložil do úst, nevzdálí se úst tvých ani z úst tvého potomstva ani z úst potomstva tvého potomstva od nynějška až na věky,“ praví Hospodin. Iz 59,1-3.10-13.20-21

Znáte hru Tichá pošta? Pokud ne, tak Tichá pošta anebo Telefon je párty hra. Hráči sedají v kruhu, první si vymyslí nějakou větu a pošeptá ji sousedovi, tento ji pošeptá dalšímu sousedovi, dokud tichá pošta nedorazí k poslednímu hráči. Ten poslední vysloví větu, která k němu dorazila a startující řekne co v skutečnosti řekl. Většinou je výsledná věta značně zkomolená a pozměnění věty jsou zdrojem zábavy. *Tichá pošta se používá také jako motivační hra při výuce cizích jazyků, a proto se Vás ptám: jaký by byl výsledek tuto hry, kdybych Vám řekla polsky jazykolam? Myslím si, že většina z Vás ani ne zopakuje ho i když řeknu to teď nahlas: "Chrząszcz brzmi w trzcinie w Strzebrzeszynie a Strzebrzeszyn z tego słynie".

Ta hra připomíná mi modlitby. Občas prosíme Boha o něco, a pokud neslyšíme odpověď, myslíme si, že nás nerozumí. Nedoslyší. Nebo dává nám úplně jinou odpověď na naši otázku. A když zadáme takový jazykolam, když máme veliký problém, nevíme, jestli On je schopen nám pomoci. Jeslí to není Tichá pošta s Bohem. Jestli nás vůbec uslyší.

Prorok Izaiáš praví, že Hospodin nás neuslyší protože jsme v hříchu. V hříchu který muže znamenat mnoho věcí. Možná je to konkrétní zlý čin, slovo, zanecháni pomoci. Hříchem Izraelského lidu, o kterém prorok vypraví bylo: bezcitné a špatné zacházení se slabšími lidmi, nemorálnost, pomlouváni a lidská touha po zlých věcech a sklon k násilí.

Pravě kvůli tím hříchům prorok Izaiáš přichází s odpovědí: Ne! Nemáte pravdu! On není hluchý! „Hle, Hospodinova ruka není krátká na spasení, jeho ucho není zalehlé, aby neslyšel“ (v. 1). Naopak! Jeho ruka dosáhne všude, každému může pomoci. Jeho ucho slyší každou modlitbu, dokonce i takovou, která je pouhým povzdechnutím.

Jako křesťane chceme důvěřovat Pánu v každé situaci našeho života, věřit a očekávat na příchod Ježíše Krista. Každý náš den začínat modlitbou, vyznávat hříchy a vzájemně si odpouštět. Ale pořad zřídkakdy máme chvíle, kdy jsme ve víře nadšeni, přijde nám těžké poslouchat vlastní svědomí a ještě těžší přizpůsobovat se tomu, co jsme si přečetli v Písmu Svatém a zaposlouchat se do Božího hlasu.

Občas zdá se nám, že stačí Bohu svěřit v modlitbě své osudy, a On se o nás postará bez ohledu na to, jak se budeme chovat. Kupříkladu, čekají nás zkoušky, tak prosíme Boha, abychom je udělali co nejlépe, ale současně ponecháváme učení na poslední chvíli. Když je zima, modlíme se o zdraví, ale současně se neoblékáme dostatečně. Vydáváme se na cestu autem, proto prosíme Boha o bezpečnou jízdu a Jeho vedení, ale přitom si nezapneme bezpečností pás anebo nedodržujeme dopravní předpisy. A jsme udiveni, když výsledky zkoušky jsou pro nás nevalné, když nás postihne chřipka, anebo když jsme měli silniční nehodu. Snad obviňujeme Boha, že nevyšel vstříc našim prosbám, že nevyslyšel naše modlitby, že nám nepomohl, když jsme potřebovali.

Naše nedbalosti se stávají překážkou k Božímu vyslyšení našeho volaní a Jeho působení. Bůh nám chce pomoci v boji s našimi slabostmi, abychom nepodlehli pokušení, ale my sami se musíme rozhodnout pro tento boj. Bůh nám chce pomoci při zkouškách, ale máme se na ně připravit sami. Bůh nám dává zdraví, ale měly bychom se o ně starat sami. *Bůh nás nechce zastupovat.

Možná i slovo proroka Izaiáše je pro nás aktuální. Že jsme zhřešili a ten hřích odloučil nás od Pána. Ať je to cokoliv, co nám dává pocit, že jsme vzdáleni od Boha. Očekáváme, že Bůh dá světlo – a ona je tma. Ohmatáváme stěnu jako slepí (v. 10a) a zaslíbené Boží světlo nepřichází, poněvadž se pořád vzdalujeme od zřídla světla, zavrtávajíce se čím dál hlouběji do země, jak horník při své práci. Občas se stává, že vlastně až v tom nejtemnějším místě uhelného dolu, když jsme již na dně, si uvědomujeme, jak moc jsme se vzdálili od Boha, jak velké temno je v našem srdci (v. 12). Přiznáváme se, že to je naše vina, my jsme se zapřeli Pána, my jsme křivdili bližním a vypovídali jsme lživé slovo (v. 13).

Poté co jsme se vzpamatovali, může do našeho života vkročit Pán. Vzpamatovat se, činit pokání, za prve znamená: pociťovat hluboký smutek, upřímnou lítost nad spáchaným činem, a za druhé duchovní změnu. Projevuje se v poslušnosti vůle Boží i v důvěře v Něho. "Hle, Hospodinova ruka není krátká na spasení, jeho ucho není zalehlé, aby neslyšel".

Zármutek a vyznání hříchu, to je jedna stránka pokání, druhá je víra a naděje současně vyrůstající z vykupitelské smrti Ježíše Krista.

Třeba na naše prosby neuslyšíme hned odpověď. Třeba uslyšíme něco na co nečekáme. Ale možná je něco, co ruší signál našeho rozhovoru s Bohem. Že během té Tiché pošty, naše myšlenky utíkají někam na jiná témata. Ne zlobme se, že zase nemůžeme se soustředit v modlitbě. Možná to Bůh schválně řídí naše myšlenky na té věcí, abychom je svěřili Mu v modlitbě. To taky je to Jeho způsob odpovědi.

Vědomí hříchu vede k touze po očištění. Zkroušený duch je tím, co Bůh očekává od kajícníka (Žalm 51,19), jak jsme to už slyšeli na začátku tohoto shromáždění. A pak uslyšíme Boží požehnaní: Vykupitel přijde k Siónu, k těm, kdo se v Jákobovi odvrátili od nevěrnosti, je výrok Hospodinův. "Já pak s nimi uzavřu tuto smlouvu, praví Hospodin: Můj duch, který na tobě spočívá, a má slova, která jsem ti vložil do úst, nevzdálí se z úst tvých ani z úst tvého potomstva ani z úst potomstva tvého potomstva od nynějška až na věky", praví Hospodin. (Iz 59,20-21).

Zahrajme si samí v hru Tichá pošta. Pomluvme s Bohem. Pošeptejme Mu co sedí v našem nitru. Slyší to jenom On a my.

Pane Ježíši Kriste, děkujeme Ti, že Tvé ucho slyší každou modlitbu. Dodávej nám silu a trpělivostí v modlitbě a odstraň vše, co nám k tomu překáží. Amen.

2009/06/28

Ktokolwiek widział, ktokolwiek wie (Łk 15,22-24)

Ojciec zaś rzekł do sług swoich: Przynieście szybko najlepszą szatę i ubierzcie go; dajcie też pierścień na jego rękę i sandały na nogi, i przyprowadźcie tuczne cielę, zabijcie je, a jedzmy i weselmy się, dlatego, że ten syn mój był umarły, a ożył, zginął, a odnalazł się. I zaczęli się weselić. Łk 15,22-24

Dopomóż nam, Panie, abyśmy byli nie tylko słuchaczami, lecz i wykonawcami Twojego Słowa. Otwórz nasze serca, aby przyniosło ono obfity owoc. I pomóż, byśmy mieli cały tydzień Twoje słowo w pamięci i przestrzegali Twoich napomnień. Amen.

"Ktokolwiek widział, ktokolwiek wie". Codziennie gazety drukują nowe zdjęcia poszukiwanych ludzi... Wyobrażam sobie ile zdjęć może mieć wydrukowanych Bóg w takiej swojej "gazecie"... Ile grzeszników zeszło z Jego ścieżki, ile zgubiło się w zakamarkach swojego życia, problemów czy nawet radości.

Wszystkie dzisiejsze przypowieści mówią o zgubach. Pierwsza o owcy, która może symbolizować coś, za co jesteśmy odpowiedzialni, druga mówi o drachmie, czyli m.in. o relacji z innymi ludźmi, trzecia mówi o zgubieniu samego siebie.

W każdym jednak przypadku zguby się poszukuje. Wysyła się zdjęcia zagubionej osoby do gazety, informuje znajomych, wywiesza plakaty na słupach, odwiedza Biuro Rzeczy Znalezionych. Czas poszukiwania jest pełen napięcia, niepewności i obaw. Ale cierpliwość i dokładność popłaca. Gdy się znajdzie zgubę krzyczy się eureka! (co po grecku oznacza: odnalazłam!). Znalezienie to przynosi olbrzymią radość. Każdy zna to ze swoich codziennych doświadczeń. Pojęcie radości jest w naszym ziemskim doświadczeniu podobne do radości odczuwanej przez aniołów przy nawróceniu się, jakiegoś grzesznika. Zrozumiałe jest więc, że ojciec w trzeciej przypowieści nie zgadzał się ze skargą swojego starszego syna i uważał, że wyprawienie uczty z muzyką i tańcami, aby uczcić powrót zaginionego syna, było całkowicie słuszne i uzasadnione, jak również całkowicie słuszne i uzasadnione było jego oczekiwanie, że starszy syn przyłączy się do tego.

Jak to się mówi: "punkt widzenia zależy od punktu siedzenia". Zatem o trzech przypowieściach z 15 rozdz. Ewangelii Łukasza można mówić w sposób wieloraki. Niektórzy będą widzieć w nich przypowieści o miłosierdziu, i tak zamiast tytułu „Syn marnotrawny” mowa byłaby o "Miłosiernym Ojcu". Utożsamiamy się wtedy z zaginioną owcą czy skruszonym synem marnotrawnym, wybieramy dla siebie lepszą rolę, przecież kończy się pozytywnie. Tak jak komedie romantyczne :) Jednak, jak czytamy w pierwszych wersetach tego rozdziału, wszystkie przypowieści skierowane są do tych sprawiedliwych, czyli uczonych w Piśmie i faryzeuszy (stronnictwo osób świeckich). To oni grają główną rolę. A w tę rolę już jakoś trudniej jest się nam wcielić. Przyjęty powszechnie tytuł przypowieści "Syn marnotrawny" stawia w uprzywilejowanej sytuacji młodszego syna, z którym chętnie się utożsamiamy, ponieważ wydaje się nam, że historia starszego jest tylko dodatkiem. Czy rzeczywiście nie jest tak, że z niechęcią utożsamiamy się z nim? Może jest tak dlatego, że zbyt jesteśmy do niego podobni? Role odwracają się: zaginiona owca i zgubiona drachma zostały odnalezione, celnicy i grzesznicy zbliżyli się – przebaczono im i nie są już grzesznikami, a faryzeusze i uczeni w Piśmie, nie okazują skruchy, odłączają się od Dobrego Pasterza. Oni stają się właściwie grzesznikami, ponieważ odrzucają zaproszenie do udziału w radości z odnalezienia. Nie zachowują się jak sąsiedzi wdowy czy przyjaciele Pasterza.

Faryzeusze i uczeni w Piśmie nie zrozumieli także, że radość z odnalezienia jest udziałem nie tylko zaginionej owcy i jej pana, lecz dotyczy wszystkich owiec. Winna ona zagościć u sąsiadów i przyjaciół. Zaproszeni są wszyscy: krąg poszerza się i obejmuje swoim zasięgiem niebo i aniołów Bożych. Odmowa radowania się z Jezusem i dzielenia radości spowodowanej udzielonym i otrzymanym przebaczeniem świadczy o pogardzie dla radości nieba, oznacza szemranie przeciwko Bogu.

Faryzeusze męczyli się aby przestrzegać Bożych przykazań. Tak jak starszy brat byli dumni ze swoich dokonań, ale nigdy nie przyniosło im to radości, poczucia wspólnoty z Bogiem ani pewności zbawienia. To co robili, nie robili z przekonania a z przymusu – społecznego, rodzinnego, narodowościowego... Ale tutaj byli niektórzy z tych celników i ludzi grzesznych, którzy złamali praktycznie wszystkie przykazania i żyli w grzechu a poprzez zwykłą skruchę i wiarę mogli cieszyć się przyjęciem przez Chrystusa i odczuć prawdziwą Jego akceptację w swoich sercach – to było tak, jak gdyby dla nich zaczęła się już wielka uczta. To rozzłościło faryzeuszy.

Trzecią przypowieść, o synu marnotrawnym, można podzielić na dwie części, z których pierwsza dotyczy młodszego syna a druga starszego, łączy je czasownik "dawać" (daj mi to, daj mi tamto). Nie ma przesady w słowach ojca, kiedy mówi on: "ten syn mój był umarły". Rezygnując z życia właściwego synowi, młodszy syn umarł dla swojego ojca. Umarł tym bardziej, że zniknęła przypadająca mu część spuścizny – ostatniej więzi łączącej go mimo woli z ojcem, sprawiającej, że nadal żył jak syn, chociaż nie był tego faktu świadomy. Teraz, kiedy wszystko roztrwonił i kiedy nie może już korzystać z tego, co dał mu ojciec, spróbuje żyć inaczej. Sądzi, że będzie mógł żyć samodzielnie – pójdzie do pracy. Jednakże jego praca jest daremna i przymiera głodem. Wraca więc do jedynego człowieka, od którego kiedyś coś otrzymał. Wraca jednak z myślą o zostaniu najemnikiem i życiu z własnej pracy, z zasług. Ojciec uprzedza jego słowa i nie pozwala mu na taki afront. I oto zamiast wynagrodzenia, syn znowu otrzymuje obfitość darów, które nie są wynikiem jego pracy.

Podobnie jak młodszy syn, starszy też zachowuje się jak najemnik, a nie jak syn: "oto tyle lat ci służę" mówi. Ojciec nie jest dla niego kimś, komu zawdzięcza on codziennie wszystko, lecz kimś, kto winien mu jest zapłatę za jego pracę. Nie rozumiał, że na życie nie można zapracować, lecz że otrzymuje się je i że się je daje. Młodszy syn uświadamia sobie, że nikt poza ojcem nie dał mu jeść, a starszy wyrzuca ojcu, że nigdy nie dał mu koźlęcia do ucztowania. Czyni to akurat w chwili kiedy ojciec kazał zabić utuczone cielę – nie tylko dla młodszego syna, lecz również i dla niego!

Wszyscy są grzesznikami. Starszy syn nie jest wcale lepszy od młodszego. Robi dokładnie to samo, co zarzuca swojemu bratu: jego brat opuścił dom, on zaś nie chce do niego wejść, skazując się, tak jak tamten, na głód. On również domaga się majątku: młodszy syn zjadł swoją część, reszta ma należeć do niego. Obaj bracia uważają, że pożywienie, a więc i życie, jest owocem ich pracy. Ani jeden, ani drugi nie żyje jak prawdziwy syn. W chwili kiedy młodszy znowu zostaje usynowiony, okazuje się, że starszy przestaje być synem.

Jednak ani młodszy ani starszy syn marnotrawny nie są głównymi postaciami w tej przypowieści. Jest nią od początku do końca ojciec. Ukazany jako ten, który daje a żąda. I jako jedyny, który daje wszystko: dziedzictwo, ubranie, pokarm. Bardziej niż ubranie, to pokarm jest symbolem daru płynącego od Boga i wyraża sposób, w jaki winniśmy ten dar przyjmować. Dziedzictwo przekazywane jest tylko raz, a ubranie w kolejnych porach roku; pokarm natomiast dawany jest codziennie. Dar ten powinien być przyjmowany dzień po dniu jako doskonały znak Jego obfitości.

Każda z trzech przypowieści składa się jakby z dwóch części. W pierwszej występuje zaginiona owca i młodszy syn, w drugiej zgubiona drachma i starszy syn. Na końcu każdej części następuje radość z odnalezienia. Wszyscy są zaproszeni do radowania się i ucztowania z okazji powrotu nawróconego grzesznika. Zaproszony jest i starszy syn, przyjaciele, sąsiedzi, faryzeusze i uczeni w Piśmie. Jednak podobnie jak starszy syn, faryzeusze i uczeni w Piśmie wystrzegają się naruszania któregokolwiek z Bożych przykazań. Nie gubią się na pustyni, nie opuścili domu dla rozrzutnego i nieroztropnego życia. Zagubiona drachma nie opuściła domu, a mimo to została zupełnie utracona. Jedyny grzech faryzeuszów i uczonych w Piśmie polega na tym, że nie odczuwają potrzeby wyrażenia skruchy i że odmawiają swoim braciom miłosierdzia, a Ojcu i Jezusowi władzy przebaczania. Grzech ten jest tak poważny, że jeśli się do niego nie przyznają, sami także ulegną zagubieniu i śmierci.

Zaskoczony żalem swojego starszego syna, ojciec wyjaśnił, że radośnie przyjmując do domu syna marnotrawnego, nie karał w żadnej mierze starszego syna ani nie pozbawiał go tego, co mu się należało. "Wszystko moje do ciebie należy" – powiedział ojciec. To syna jednak nie uspokoiło. "Od tylu lat ci służyłem" – powiedział, ukazując mentalność niewolnika. Nie czuł, że jest dziedzicem wszystkiego, co ojciec posiadał, ponieważ po prostu nie było w tym żadnej jego zasługi, że był synem tego ojca. Tak jak zwykły niewolnik, myślał o zdobyciu wszystkiego dla siebie poprzez własną ciężką pracę. Hojność wobec zbankrutowanego, ale skruszonego młodszego brata nie była dla niego wyrazem niezasłużonego bogactwa jako spadkobiercy wszystkiego co ojciec posiadał, lecz trwonieniem zdobytych z trudem dochodów, których nie chciał rozdawać. Nie chciał dzielić radości uczty wyprawionej takim kosztem. W taki sposób i z podobnych powodów, wielu ludzi wyklucza umyślnie możliwości dzielenia z Bogiem radości odkupienia przez Zmartwychwstałego zarówno teraz, jak i w życiu przyszłym.
Ojciec w przypowieści to Ojciec pełen miłosierdzia. To także Jezus: przyjmuje grzeszników i jada z nimi. Przyjście Chrystusa na świat, to inaczej wysłanie listu gończego za nami. On nas poszukuje, ponieważ przez grzech zostaliśmy zgubieni. Jego śmierć na krzyżu to ojcowskie wyjście nam na przeciw, kiedy jesteśmy jeszcze daleko od domu, głodni i brudni. On wtedy nas mocno do siebie przytula i krzyczy: eureka!

Jeśli zatracimy naszą odpowiedzialność za siebie i innych, jeśli popsujemy nasze relacje z innymi ludźmi, a w końcu jeśli zgubimy się w grzechu, nie bądźmy jak ten starszy syn, ale poszukajmy naszych zgub, naprawmy to, co nas dzieli, co sprawia nam ból, wreszcie dajmy się odnaleźć Bogu. A potem wspólnie cieszmy się, jak ojciec: syn mój był umarły, a ożył, zginął, a odnalazł się. I zaczęli się weselić.

Nazwa „przypowieść o miłosierdziu” będzie słuszna, jeśli zrozumiemy, że nie chodzi tu tylko o miłosierdzie Boga i Jezusa, lecz także o miłosierdzie, które my powinniśmy okazać naszym grzesznym bliźnim. Zwykle zaś nadawany tytuł „Przypowieść o synu marnotrawnym” będzie bardziej uzasadniony, jeśli zrozumiemy go jako kierowane do starszego brata i do nas samych wezwanie, żebyśmy także i my byli uosobieniem Bożej obfitości objawionej nam w Jezusie. Byśmy byli kanałem Jego darów dla naszych bliskich, znajomych i nieznajomych. Amen.

2009/05/10

Na scenie wielkiego teatru (1 Moj. 2,4b-9.15)

1 Moj. 2,4b-9.15

NA SCENIE WIELKIEGO TEATRU POJAWIA SIĘ CZŁOWIEK. KURTYNA STWORZENIA JUŻ DAWNO WZBIŁA SIĘ W GÓRĘ, ORKIESTRA ZACZĘŁA GRAĆ: SŁYCHAĆ PTASIE TRELE, RŻENIE KONI, POPISKIWANIE MAŁYCH MYSZEK. SCENOGRAFIA JEST SKROMNA: DRZEWA, DOM I POLE. NIC WIĘCEJ. DOPIERO NA ZNAK REŻYSERA CZŁOWIEK ROZPOCZYNA PRACĘ: MA UPRAWIAĆ OGRÓD I STRZEC GO. ZAKASAŁ JUŻ RĘKAWY, SIĘGNĄŁ PO ŁOPATĘ. CZAS PŁYNIE. NAWET WIDZ Z OSTATNIEGO RZĘDU DOJRZY, JAK ÓW CZŁOWIEK CIĘŻKO PRACUJE. JEDNAK TEN SZYBKO SIĘ MĘCZY, TRUDZI. PRZYSTANĄŁ NA CHWILĘ, OTARŁ POT Z CZOŁA.

PO JAKIMŚ CZASIE NAGLE CZŁOWIEK ROZGLĄDA SIĘ WOKÓŁ SIEBIE, JAKBY POTRZEBOWAŁ SUFLERA, NAWET WŚRÓD WIDZÓW SZUKA PODPOWIEDZI – CZYŻBY ZAPOMNIAŁ SWOJEJ KWESTII? ZDAJE SIĘ BYĆ ZUPEŁNIE ZAŁAMANY. WIDZOWIE SĄ ZDEGUSTOWANI. DZIWIĄ SIĘ, JAK ON W OGÓLE MÓGŁ DOSTAĆ TĘ PRACĘ?

ZBLIŻA SIĘ PRZERWA W PRZEDSTAWIENIU.

Czy wy, drogie siostry i bracia, nie znajdujecie w tym obrazie czegoś znajomego? Ja często zachowuję się jak ten człowiek.

Po nawróceniu dostałam angaż w filmie dokumentalnym pt. "Moje życie z Chrystusem", ale co jakiś czas zapominam swojej roli. Nie wiem co mam robić, jak się zabrać do danego zadania, gubię się. Mnóstwo różnorakich trosk i zmartwień powoduje we mnie ogromne zmęczenie. Zanim jeszcze zaczęłam porządnie pracować, już mam ochotę iść na emeryturę. Często chciałabym wziąć urlop, urlop od odpowiedzialności, od podejmowania decyzji, urlop od innych ludzi. Przeżywam trudności ze znalezieniem i określeniem swojego miejsca, myśli o przyszłości napawają mnie lękiem. Już pod koniec tego miesiąca rozpoczyna się moja ostatnia sesja egzaminacyjna, zbliża się termin obrony magisterskiej. Jednak największą moją troską jest jednak pytanie: Co dalej mam robić po studiach? Nowa praca.. ale jaka? Nowe miejsce zamieszkania, ale gdzie? Założenie rodziny, większa odpowiedzialność. Martwię się.

To są tylko moje troski. A wasze? Każdy z nas ma lub miał problem ze znalezieniem swojego miejsca, swojego powołania, sensu w życiu.

W wersecie 4 podstawy dzisiejszego kazania czytamy: Takie były dzieje nieba i ziemi podczas stworzenia. Niebo i ziemia. Popatrzcie - Bóg dokładnie zadbał o to, byśmy mogli twardo i bezpiecznie stąpać po ziemi i mieli dach nad głową. To są dwa punkty odniesienia, które określają przestrzeń, w której żyjemy. To jest nasze miejsce. A między tą ziemią a niebem jest duża przestrzeń, w której możemy się realizować, realizować nasze powołanie. To na początek. Czytajmy dalej.

W dniu, kiedy Pan Bóg uczynił ziemię i niebo, a jeszcze nie było żadnego krzewu polnego na ziemi ani nie wyrosło żadne ziele polne. bo Pan Bóg nie spuścił deszczu na ziemię i nie było człowieka, który by uprawiał rolę, a tylko mgła wydobywała się z ziemi i zwilżała całą powierzchnię gleby.

Jedną z innych ludzkich trosk jest niepokój przed samotnością, strach, że przy realizacji naszego powołania jesteśmy pozostawieni sami sobie. A już na pierwszych kartach Pisma Świętego Bóg stara się nas zapewnić, że On nam na bieżąco i nieustannie towarzyszy, wspiera nas zza kulis, podpowiada ze Swojej budki suflera.

Nam daje prawo i wspaniały przywilej pracy, uprawiania roli, jednak pamiętajmy, iż to On zsyła deszcz. Składając to ważne zadanie w nasze ręce, Bóg nie chciał nikomu z nas ubliżyć. To nie jest z Jego strony niegrzeczne. I, co więcej, nie chodzi o to, że mamy się zabrać za ten trud uprawiania roli, bo taki jest nasz obowiązek. On otwiera szeroko ramiona i mówi: "chodź, pokażę ci jak to zrobić", albo lepiej - "zrobimy to razem". Nasza codzienna praca i wszystkie te, zarówno regularne, jak i nagle pojawiające się zajęcia są po prostu kolejnym miejscem Bożego działania, miejscem, w którym deszcz błogosławieństw pada na potrzebującą tego glebę.

Odczytany opis aktu stworzenia jest napisany z innej perspektywy niż pierwszy, zawarty w poprzednim rozdziale, ale jest też jego rozwinięciem. Punkt ciężkości nie zasadza się tu na stworzeniu świata w ciągu siedmiu dni, na rozróżnianiu stwarzanych istot czy precyzyjnym opisie wydarzeń, jak to ma miejsce w pierwszym rozdziale Genesis. Tutaj, począwszy od 4. wiersza 2. rozdziału najważniejszy jest człowiek. Mowa jest o Bogu w stosunku do Jego ludu.

Ta niesamowita wiadomość o tym, że "Bóg wchodzi w relację z człowiekiem" puszczona w obieg wszechświata i czasu rozpoczyna się właśnie od aktu stworzenia człowieka. Ukształtował Pan Bóg człowieka z prochu ziemi i tchnął w nozdrza jego dech życia. To ładna gra słów. Adam, czyli po hebrajsku ziemianin, człowiek, został stworzony z Adamah – z ziemi. Nie tylko ciało, ale także imię zostało wzięte z ziemi.
Ziemia, rozumiana jako synonim naszego powołania czy pracy, jest tu ukazana w bardzo pozytywny sposób. W wersecie 15 czytamy, że Pan Bóg osadził człowieka w ogrodzie Eden, aby go uprawiał i strzegł. Mamy zajmować się swoimi zadaniami na tej ziemi także dlatego, że ta ziemia jest nasza. Ponieważ my jesteśmy z tej ziemi. Nawet nasze imię z niej pochodzi.

Gdy w pokorze przyjmiemy i zaakceptujemy Boże prowadzenie, wtedy odkryjemy, gdzie jest nasze miejsce. Zrozumiemy, że naszym powołaniem jest po prostu życie, jak czytamy w 7 wersecie: wtedy stał się człowiek istotą żywą. Nasi rodzice, dzieci, małżonkowie, pracodawca, przyjaciele, znajomi... ci wszyscy to jest właśnie nasze środowisko, nasz Eden, w którym Bóg nas osadza, ogród, który mamy pielęgnować i strzec. Bóg powierza nam tak wiele. Dzieli się z nami Swoim stworzeniem i udostępnia przestrzeń do życia. Więcej – dzieli się z nami Swoim Duchem, umożliwia poznanie Jego doskonałego planu miłości i sprawiedliwości, utrzymuje przy życiu, udostępnia swoją Opatrzność i pozostaje w bliskim kontakcie.

Ponadto - Bóg jest w stanie troszczyć się o nasze życie. On wie, co dla nas dobre i co jest złe. Jeśli chcemy dobrze funkcjonować w tym świecie, musimy naśladować instrukcje Twórcy, metodę, którą przeznaczył dla świata i metodę, którą nam wyznaczył. A posławszy Jezusa, otworzył drogę powrotu do Siebie, umożliwił i pokazał sposób, w jaki człowiek może do Niego wrócić. Ze starego, upadłego świata, który stworzył, wprowadza w życie nowe stworzenie (II Kor. 5,17). Nowe stworzenie to determinacja Boga, by nie porzucić starego stworzenia. Ponieważ Bóg jest Stwórcą, jest też w stanie być Zbawicielem.

Adam był Bożym pracownikiem. Miał rozsądnie zarządzać Bożymi zasobami. My także bądźmy tego świadomi. W końcu, mamy tylko to, co Bóg dał nam do zrobienia. Być może Bóg dał nam jakąś działalność, obojętnie czy w biurze w drapaczu chmur, czy na gospodarstwie na szerokiej równinie. Być może opiekujemy się domem, być może jeszcze się uczymy, albo jesteśmy na emeryturze czy rencie - wszędzie sytuacja jest taka sama. - Nadal pracujemy dla Boga. To On nas wynajął i nie zerwał z nami umowy.

I sprawił Pan Bóg, że wyrosło z ziemi wszelkie drzewo przyjemne do oglądania i dobre do jedzenia oraz drzewo życia w środku ogrodu i drzewo poznania dobra i zła. On będzie nam błogosławił, tak jak sprawił, że ogród Eden był piękny, a jego owoce dobre do jedzenia. Pośrodku ogrodu były dwa drzewa i tylko z jedno z nich Adam i Ewa mogli zrywać owoce. W naszym życiu jest podobnie. Drzewem, który stoi w samym centrum naszego życia, ma być krzyż Jezusa Chrystusa. Stwórca nie tylko wyposażył nasz Eden w zwierzęta i roślinność, ale i w to najważniejsze, w Zbawiciela, który jest także naszym suflerem, przewodnikiem w życiu.

PRZERWA W PRZEDSTAWIENIU ZARAZ SIĘ SKOŃCZY. WIDZOWIE UDADZĄ SIĘ POWOLI NA SWOJE MIEJSCA. WSZYSCY SĄ CIEKAWI, CZY AKTOR ZDĄŻYŁ ZAJRZEĆ DO SCENARIUSZA I DOUCZYŁ SIĘ SWOJEJ ROLI.
MY NIE MUSIMY ZAPOMINAĆ NASZEJ KWESTII, GUBIĆ SIĘ. ZIEMIA, POD NASZYMI STOPAMI, TO JEST NASZA ZIEMIA. A NIEBO NAD NAMI NALEŻY DO NASZEGO OJCA. NIE JESTEŚMY TU OBCY I NIE JESTEŚMY DLA NIEGO OBCY.
Amen.


Życie na poczekaniu, Wisława Szymborska

Życie na poczekaniu.
Przedstawienie bez próby.
Ciało bez przymiarki.
Głowa bez namysłu.

Nie znam roli, którą gram.
Wiem tylko, że jest moja, niewymienna.

O czym jest sztuka,
zgadywać muszę wprost na scenie.

Kiepsko przygotowana do zaszczytu życia,
narzucone mi tempo akcji znoszę z trudem.
Improwizuję, choć brzydzę się improwizacją.
Potykam się co krok o nieznajomość rzeczy.
Mój sposób bycia zatrąca zaściankiem.
Moje instynkty to amatorszczyzna.
Trema, tłumacząc mnie, tym bardziej upokarza.
Okoliczności łagodzące odczuwam jako okrutne.

Nie do cofnięcia słowa i odruchy,
nie doliczone gwiazdy,
charakter jak płaszcz w biegu dopinany -
oto żałosne skutki tej nagłości.

Gdyby choć jedną środę przećwiczyć zawczasu,
albo choć jeden czwartek raz jeszcze powtórzyć!
A tu już piątek nadchodzi z nie znanym mi scenariuszem.
Czy to w porządku - pytam
(z chrypką w głosie,
bo nawet mi nie dano odchrząknąć za kulisami).
Złudna jest myśl, że to tylko pobieżny egzamin
składany w prowizorycznym pomieszczeniu. Nie.
Stoję wśród dekoracji i widzę, jak są solidne.
Uderza mnie precyzja wszelkich rekwizytów.
Aparatura obrotowa działa od długiej już chwili.
Pozapalane zostały najdalsze nawet mgławice.
Och, nie mam wątpliwości, że to premiera.
I cokolwiek uczynię,
zamieni się na zawsze w to, co uczyniłam.

2009/03/15

Wspólnota pielgrzymów (Hebr. 10,32-36.39)

Hebr. 10, 32-36.39

Chrześcijanie są wspólnotą pielgrzymów. Żyjemy jak nomadowie, tylko w namiocie, który w każdej chwili może być zerwany przez wiatr. Oczekujemy i szukamy wiecznego miasta. W nim nie będzie już ani płaczu, ani łez ani bólu.

Oczekiwanie nie oznacza bierności. Dlatego Kościół wychodzi temu wiecznemu miastu naprzeciw, przygotowuje się na spotkanie ze swoim Panem. Wychwala Jego miłosierdzie, wyznaje swoją biedę i przyjmuje łaskę Chrystusa. Wykonuje piękne dzieło, które mu Pan powierzył.

Autor listu do Hebrajczyków używa zwrotu „przypomnijcie sobie dni poprzednie...”. Piękne są to rzeczy i dobrze jest, jeśli chrześcijanie przypominają sobie cenne dziedzictwo swoich przodków. Jest jednak ogromnym wyzwaniem abyśmy nie zostali zamknięci w swojej pięknej tradycji.

Nie możemy dać się zamknąć i oddzielić od środowiska, w którym teraz żyjemy.
Także tutaj stoi krzyż, on nam przypomina, że wszyscy i wszędzie mamy nieść poselstwo o Ukrzyżowanym i Zmartwychwstałym.

Ten, który opowiada o Chrystusie niekoniecznie będzie mile przyjmowany na świecie. Czytamy w dzisiejszym tekście, że chrześcijanie mogą być wystawiani na publiczne zniewagi i udręki. Zapewne już to wiemy, być może niejednokrotnie doświadczyliśmy tego na własnej skórze. Widzimy to bardzo dobrze w pasji Jezusa Chrystusa.

Pod wieloma względami łatwiej jest oprzeć się przeciwnościom aniżeli powodzeniu i dostatkowi. Czasem człowiek z godnością i samozaparciem przechodzi przez wielkie próby i doświadczenia, a gdy nastają chwile dobrobytu - traci wiarę.

Apel autora Listu do Hebrajczyków może być skierowany do każdego człowieka. Właściwie powiada on: „Bądźcie zawsze takimi, jakimi byliście w czasie próby". Gdybyśmy ciągle byli tacy, życie mogłoby być zupełnie inne. Tymczasem chrześcijaństwo nie wymaga czegoś niemożliwego. Do przemiany pamiętając o naszym celu potrzebujemy przede wszystkim: ufności i wytrwałości.

ZAUFANIE

W tym roku we wrześniu będziemy wspominać ataki terrorystyczne na World Trade Center i Pentagon w Stanach Zjednoczonych sprzed ośmiu laty. Dla wielu ludzi, jest to powód do utraty zaufania.

Nie raz zostaliśmy oszukani przez bliską nam osobę – jakże trudno było wtedy odbudować to zaufanie?

A jak się mają sprawy z ufnością do Boga? Ile razy traciliśmy wiarę, oskarżaliśmy Go? Ja sama mam kilku znajomych, którzy po tsunami na Oceanie Indyjskim z 2004 roku, stracili wiarę w Boga.

A teraz mamy przed oczyma list do Hebrajczyków i odważny werset, który mówi nam dzisiaj: Nie porzucajcie ufności waszej, która ma wielką zapłatę. Zapłatą tą jest udział w chwale Bożej. Mowa jest o tym, jako o czymś naturalnym. Jednoznacznie oddziela się ją od jakiejkolwiek myśli o zasłudze.

WYTRWAŁOŚĆ

Często nasze zaufanie zmienia się w rozczarowanie. Ważne jest, żebyśmy oddali nasze życie w ręce Boga. Byśmy w wytrwałości codziennie na nowo pytali o wolę Bożą tak, by czynić to, czego On od nas oczekuje. Wiedział to autor listu do Hebrajczyków: wytrwałości nam potrzeba, abyście, gdy wypełnicie wolę Bożą, dostąpili tego, co obiecał.

Czasem nasze życie może być jałowe: nabożeństwa zborowe nie mają nam nic do powiedzenia, nasz śpiew, nauczanie w szkole niedzielnej czy zasiadanie w radach parafialnych staje się pracą bez radości. W takich chwilach pojawia się alternatywa. Albo rezygnujemy z nabożeństw i służby, a wtedy jesteśmy zgubieni, albo wytrwale tkwimy w tej służbie, i dziwna rzecz, po pewnym czasie wraca lekkość, romantyka i radość naszego usługiwania. W okresie zastoju najlepszą rzeczą jest praktykowanie chrześcijańskich zwyczajów i kontynuowanie pracy na rzecz Kościoła.
Pozwolić się nieść Bogu, gdy nie mamy już siły iść.

Ja także uczę się wytrwałości. Decyzja pójścia na studia teologiczne była wynikiem długich przemyśleń, obliczania plusów i minusów. Moje lata studiów także nie były wolne od wątpliwości. Są chwile, kiedy kazania tworzę w pocie czoła. Gdy już nie mam sił. Gdy choroba przykuwa mnie do łóżka i zastanawiam się czy wyzdrowieję do niedzieli... Wtedy pozwalam się nieść Bogu.

Życie jest jak zdobywanie szczytu. Trudy wspinaczki to przechodzenie cierpień, ale gdy już się z nich wyjdzie, gdy jest się już na szczycie, jaka wtedy jest radość! Myśl o Jezusie, który to wszystko już przed nami przeszedł... Jego życie na ziemi, cierpienie i męka na krzyżu, a potem... Potem zmartwychwstanie, dzięki któremu możemy mieć pewność, że gdy znowu upadniemy, On nas podniesie, gdy będziemy tracić nadzieję, On się do nas uśmiechnie, doda otuchy.

Wytrwałość. To sprawdzian naszej jakości. Tego, czy jesteśmy w stanie dotrzymać naszych postanowień. W trakcie okresu pasyjnego wiele ludzi pości. Choć nie jest to w naszym Kościele regułą, czasem i my nakładamy na siebie pewne ograniczenia. Ja podczas tegorocznego okresu pasyjnego chciałam między innymi kłaść nacisk na Boże polecenie „nieustannie się módlcie”. Nie tylko poprzez modlitwę, ale także przez nieustanne szukanie Boga w moim życiu. Podam wam jeden przykład w jaki sposób to się u mnie odbywa.

Ponad tydzień temu kupiłam opiekacz do kanapek. Zapewne pierwsza wasza myśl to: co taki opiekacz może mieć wspólnego z okresem pasyjnym. Ale poczekajcie. Najpierw mała dygresja.

W sierpniu ubiegłego roku mówiłam wam z tego miejsca między innymi o Prawach Murphy'ego, czyli zbiorze popularnych, często humorystycznych powiedzeń. Niedawno poznałam dwa nowe prawa: „Jeśli wszystko inne zawiedzie – przeczytaj instrukcję”. Jest jeszcze jedno: „Jeśli i to nie pomoże – weź większy młotek”.
Teraz wracam do mojego przykładu. Ponieważ znam te Prawa Murphy'ego, przeczytałam instrukcję zanim zaczęłam użytkować opiekacz. I właśnie czytając ją zastanawiałam się, co ona może mi teraz powiedzieć o Bogu. Zwykłe wskazówki dotyczące jakiegoś sprzętu kuchennego... Otóż zobaczcie jak wiele można się nawet od nich dowiedzieć:
Pierwsza wskazówka to: „Przed użyciem przeczytaj dokładnie instrukcję obsługi”. Czy coś to wam przypomina? Mnie mówi to wyraźnie: „Codziennie rano rozpoczynaj dzień dokładną lekturą twojej instrukcji obsługi – tzn. Biblii”. Może to też znaczyć: „przed każdym zadaniem – pomódl się”.

Inna wskazówka: „Użycie akcesoriów nie polecanych przez producenta może spowodować uszkodzenie urządzenia, pożar lub obrażenia ciała”. Producentem w tym przypadku jest Bóg, a akcesoria nie polecane przez Niego, to ogólnie grzech, ale w szczególności także zasięganie porad u wróżki czy np. czytanie horoskopów.

Jeszcze inna wskazówka: „Nie stawiaj urządzenia w pobliżu kuchni elektrycznych i gazowych, palników, piekarników, itp”. To z kolei uczy, byśmy rozpoznawali zagrożenia, jakieś wybuchowe sytuacje i nie dopuszczali do nich. Włączali wtedy System Wczesnego Ostrzegania – byśmy, nieważne co się dzieje, zawsze kierowali swoje oczy i usta do Boga. Prosili Go o pomoc. Bo tak też mówi ostatnia wskazówka z tej instrukcji „Urządzenie powinno być podłączone do gniazdka sieciowego z bolcem uziemiającym”. Powinniśmy być podłączeni do gniazdka sieciowego, poprzez modlitwę podłączeni do społeczności z Bogiem. To połączenie będzie w nas napędzać zaufanie i wytrwałość.

CEL

A nadzieja jest największą siłą napędową wiary.

Jest skrzyżowaniem, gdzie rozchodzą się drogi wiary i niewiary, zbawienia i zguby, gdzie można podjąć decyzję pójścia jedną lub drugą drogą, ale tylko jedna z nich jest drogą życia i wiecznego zbawienia.

Apostoł wzywał wierzących, aby trzymali się wyznania nadziei oraz publicznie dawali świadectwo swej wiary przed światem. Teraz osobiście wyznaje przed nimi tę nadzieję, aby wzmocnić i utwierdzić ich wiarę: Lecz my nie jesteśmy z tych, którzy się cofają i giną, lecz z tych, którzy wierzą i zachowują duszę. Ponownie utożsamia się z odbiorcami listu i zapewnia ich kolejny raz, że kto wierzy, ten pewny jest drogi i celu.

Nie da się naśladować Boga w każdy wtorek i czwartek, albo tylko w niedziele o godzinie 10:00, i jednocześnie oczekiwać Bożej mądrości. Nie da się kochać Boga w ten sposób. On nie pozwoli nam na podzielną lojalność – dla świata i dla Niego. Ten, kto się cofa – ginie. Jest to wyraźnie napisane w liście do Hebrajczyków. Bardzo podobna zasada jest również stosowana na przykład w narciarstwie klasycznym – wiem to dzięki postaci Justyny Kowalczyk, obecnie jednej z najlepszych narciarek na świecie. Jej trener zakazuje jej podczas zawodów oglądać się wstecz, szczególnie gdy jest już na finiszu. Nie tylko dla tego, że traci wtedy prędkość, ale też dlatego, że jest to znak dla rywalek, że jest już bardzo zmęczona a wtedy atakują one jeszcze mocniej. Diabeł czyni tak samo – on tylko czeka na choćby małą oznakę naszej słabości. A okres pasyjny daje nam szczególnie za wzór postawę Jezusa, który się nie poddał, nie oglądał wstecz.

Naśladowanie Jezusa Chrystusa w wymiarze pasyjnym, podczas cierpienia i bólu, gdy nie mamy sił ani ochoty do czynów, to także dziękowanie. Za wszystko.

Dziękować Bogu, że uczy nas wytrwałości, da się tylko wtedy, jeśli kurczowo chwyćmy się Go obiema rękami, tak, by świat nie miał na nas żadnego wpływu. A Bóg nas poprowadzi i będzie nas pocieszał i dochowa swoich obietnic.
Amen.

2008/09/21

Jak nie ja, to kto? (Ef 5,15-21)

Ef 5,15-21

Czas nieubłaganie nam ucieka. Sekunda za sekundą, dzień za dniem. Zanim się obejrzymy rok szkolny, który dopiero się zaczął, będzie już tylko wspomnieniem. Pamiętam dobrze swój pierwszy dzień na uczelni, a teraz zaczynam już ostatni rok studiów. Przecież jeszcze niedawno uczyłam się do egzaminu konfirmacyjnego, a według daty na Świadectwie Konfirmacji niedługo minie już dziesięć lat od tego wydarzenia.

Nieubłaganie ucieka czas. Gdy jednak spojrzymy na klepsydrę, zrozumiemy, że czas nie płynie w nieskończoność. Dla każdego z nas, czas jest już odmierzony. Przyjdzie chwila, kiedy ostatnie ziarnko piasku się przesypie. Wtedy nie będzie mowy o „poszukiwaniu straconego czasu”. Dlatego apostoł Paweł nawołuje, byśmy mądrze wykorzystywali dany nam czas.

Baczcie więc pilnie, jak macie postępować, nie jako niemądrzy, lecz jako mądrzy, wykorzystując czas, gdyż dni są złe. Dlatego nie bądźcie nierozsądni, ale rozumiejcie, jaka jest wola Pańska.

Mądry człowiek według Pisma Świętego to nie przebiegły, cwany względem Boga. Mądrością jest życie z Nim. Trzymanie się słów Pisma, a według Przypowieści Salomona, mądrością jest bojaźń Boża. To nie jest wiedza, ale zamysł pochodzący od Boga i postępowanie zgodne z nim. Z powodu przytłaczających rozmiarów zła oraz małej ilości czasu, możemy ulec pokusie spędzenia reszty życia na nerwowej bieganinie, gorączkowej aktywności będącej wynikiem naszych pomysłów. Postępowanie takie nie przyniesie żadnych korzyści, a będzie jedynie marnowaniem energii. Dlatego tak istotne jest odkrywanie woli Bożej na każdy dzień i wykonywanie jej. To jedyny sposób aby naszemu życiu zapewnić skuteczność i wydajność. Ścieżka mądrości prowadzi przez szukanie Bożej woli, a następnie wypełnianie jej co do najmniejszego szczegółu.

Jak możemy zrozumieć wolą Bożą? Duch Święty oświeca nasze serca i pomaga nam ją zobaczyć poprzez Pismo Święte, Życie Pana Jezusa Chrystusa, i poprzez wiernych Bożych pracowników. Paweł w liście do Efezjan mówi o trzech środkach, dzięki których możemy postępować jako mądrzy chrześcijanie: bądźmy pełni Ducha, wdzięczni i ulegli.

I nie upijajcie się winem, które powoduje rozwiązłość, ale bądźcie pełni Ducha, rozmawiając z sobą przez psalmy i hymny, i pieśni duchowne, śpiewając i grając w sercu swoim Panu.

W naszej kulturze zakaz upijania się winem wydaje się szokujący. Nawet całkowita abstynencja jest życiową zasadą wielu chrześcijan. Pamiętajmy jednak, że Biblia została spisana dla wierzących wszystkich kultur, a w wielu krajach alkohol jest napojem zbyt często konsumowanym. Pismo Święte nie potępia używaniu wina, ale jest przeciwne jego nadużywaniu. Wykorzystywanie wina dla celów medycznych jest wręcz zalecane (Prz 31,6; 1 Tm 5,23), a Pan Jezus stworzył wino na weselu w Kanie Galilejskiej dla celów czysto konsumpcyjnych (J 2,1-11).

Używanie wina staje się nadużywaniem i jest zakazane wówczas, kiedy prowadzi do awantur (Prz 23,29-35), kiedy przeradza się w nawyk (1 Kor 6,12b), kiedy gorszy słabe sumienie innego wierzącego (Rz 14,13; 1 Kor 8,9); kiedy ma negatywny wpływ na świadectwo chrześcijańskie w danym kręgu i z tego względu na chwałę Bożą (1 Kor 10,31); lub w ogóle kiedy chrześcijanin ma co do tego jakiekolwiek wątpliwości (Rz 14,23).

Warto jeszcze zwrócić uwagę na fakt, że słowo „upijajcie” dosłownie znaczy tutaj być odurzonym, zatrutym i nie jest ograniczone wyłącznie do wina czy alkoholu. Z tego wniosek, że upijanie to synonim wielu innych rzeczy. Generalnie rzecz biorąc, chodzi jednak o to, że możemy być pod wpływem albo trucizny albo Ducha Świętego. Wino symbolizuje to, co cielesne, zewnętrzne. Duch określa to, co wewnętrzne. Paweł mówi Kościołowi, że ma być pełen tego, co wewnętrzne, pochodzące od Ducha Bożego.
Słowa „bądźcie pełni Ducha” mają inny wydźwięk po grecku niż po polsku. Dla nas są rozkazem, a po grecku, owszem, są imperatywem, ale w formie zwrotno-biernej: „pozwólcie się napełniać”, „poddajcie się napełnianiu”, „bądźcie napełniani”. To Duch ma za zadanie napełniać nas, a nam pozostawia jedynie poddanie się Jego kierownictwu.

I tak Paweł rysuje przed nami rzeczywistość człowieka, który żyje pełnią Ducha. Bo Bogu naprawdę chodzi o pełnię a nie o namiastkę. Pięć imiesłowów, które występują jeden po drugim – są praktycznym nauczaniem dotyczącym życia w pełni Ducha Świętego: rozmawiając, śpiewając i grając, dziękując, ulegając jedni drugim.

Świadczy to o tym, jak cenne są wspólne spotkania chrześcijan. Jak ważne jest również wzajemne nastawienie do siebie. Pierwsi chrześcijanie nie tylko śpiewali i tworzyli melodie dla Boga. Oni to robili przed Bogiem. Słowa te uczą mnie i zachęcają zarazem, bo pokazują, że czas spotkań chrześcijan to chwile szczególnego działania Ducha Świętego. Czas wspólnego nabożeństwa, kazania, modlitwy i pieśni to nie tylko słuchanie nauczania Pisma Świętego i śpiewanie Bogu. To czas wzajemnego zachęcania się, wspólnego opowiadania sobie o dziełach Bożych przez zwiastowanie Słowa, świadectwo i pieśni.

Dziękując zawsze za wszystko Bogu i Ojcu w imieniu Pana naszego, Jezusa Chrystusa.

Drugą cechą mądrego chrześcijanina jest bycie wdzięcznym, ponieważ serce rośnie w dziękczynieniu, a nie w proszeniu. Kiedy jesteśmy pod wpływem działania Ducha Świętego, to efektem tego jest wdzięczność. Ale i odwrotnie. Dziękując za jedną rzecz, otrzymujemy cały stos nowych, za które możemy dziękować i serce otwiera się z wdzięcznością, gotowe na kolejne działanie Ducha Bożego. Przy czym ważna jest wdzięczność nie tylko za rzeczy przyjemne, ale za wszystko. Każdy może dziękować za słońce. Potrzeba mocy Ducha Świętego, by pojawiła się wdzięczność za występujące w naszym życiu burze.

Ulegając jedni drugim w bojaźni Chrystusowej.

Kolejnym sprawdzianem napełnienia Duchem jest uleganie, ustępowanie jedni drugim. Chodzi tu o synonim chrześcijańskiego szacunku. Chrystus jest zarówno przedmiotem, jak i źródłem tego świętego lęku. Mowa jest o tym także w kontekście przeczytanych przed chwilą przykazań. A przede wszystkim: „Będziesz miłował bliźniego swego jak siebie samego”.

Nie będzie pełni Ducha tam, gdzie ludzie są dumni, wywyższający się, gdzie są swary, kłótnie, nierówność, gdzie są lepsi i gorsi. Duch zamieszkuje w swojej pełni tam, gdzie są uległe, miłujące się i składające świadectwo dzieci Boże. Chętne do wspólnych spotkań, podczas których się budują, śpiewają, dzielą słowem, z serca dziękują Bogu. A potem idą w świat i postępują mądrze, wykorzystując każdą okazję dla Pana, bo dni są złe.

Postępować zgodnie z wolą Bożą. Tam, gdzie zostaliśmy posłani. Do ludzi, wśród których żyjemy. Tak, jakby dzisiaj był ostatni dzień naszego życia. A w chwilach zwątpienia, zadajmy sobie pomocnicze pytania: Bo jak nie ja, to kto? Jak nie tutaj, to gdzie? Jak nie teraz, to kiedy?
Amen.

2008/09/14

Jedność (Ef 4,1-6)

Napominam was tedy ja, więzień w Panu, abyście postępowali, jak przystoi na powołanie wasze, z wszelką pokorą i łagodnością, z cierpliwością, znosząc jedni drugich w miłości, starając się zachować jedność Ducha w spójni pokoju: jedno ciało i jeden Duch, jak też powołani jesteście do jednej nadziei, która należy do waszego powołania; jeden Pan, jedna wiara, jeden chrzest; jeden Bóg i Ojciec wszystkich, który jest ponad wszystkimi, przez wszystkich i we wszystkich. Ef 4,1-6

Apostoł Paweł wzywa nas dziś do jedności. Nie mówi o jednomyślności, bo zdaje sobie sprawę, że nie jest to możliwe. Nie jesteśmy identyczni pod względem temperamentu, osobowości, czy zdolności. Prawdziwa jedność jest jednak możliwa. Darowana nam przez Boga w Duchu chce się realizować i dochodzić do głosu nie tylko w trakcie ekumenicznych nabożeństw, wspólnych modlitw, ale także na co dzień – w naszych domach, relacjach między małżonkami, relacjach międzypokoleniowych, w miejscu pracy, w społeczeństwie. A tu, jak wiemy, nic nie da wywieszenie na lodówce manifestu jedności w rodzinie. By zrozumieć jak zachowywać jedność, uchwycić jej definicję, poznajmy najpierw jej części składowe: pokorę, łagodność, cierpliwość, miłość i wreszcie pokój.

Nauka pokory wielu ludziom przychodzi bardzo trudno. Na mojej piramidzie cnót, których muszę się jeszcze nauczyć, pokora jest chyba na samym szczycie. Gdy myślałam, że już mi się udało, wyczytałam historię o pewnym człowieku, który przed zaśnięciem miał dziwne sny na jawie. Wyobrażał sobie, że jest głównym bohaterem dramatycznej akcji ratowniczej na morzu lub w płomieniach, albo mówcą trzymającym w napięciu ogromną widownię, lub piłkarzem olśniewającym swym kunsztem gry. Człowiek ten zawsze widział się w centrum wydarzeń jako ich główny bohater. Wtedy zrozumiałam, że jeszcze daleko mi do pokory, ja także za bardzo lubiłam tworzyć właśnie takie fikcje przed snem. Pokora polega na stawieniu czoła prawdzie o sobie: naszej słabości, egoizmowi, niepowodzeniom w kontaktach z drugim człowiekiem, fiasku naszych usiłowań i działań. Pokora zależy od uczciwości i odwagi spojrzenia na siebie gołym okiem. Bez różowych okularów samouwielbienia, miłości własnej i egocentryzmu.

Drugą cechą chrześcijan jest łagodność. Człowiek łagodny, to taki, którego instynktowne odruchy, uczucia i pasje, podlegają doskonałej kontroli. Który gniewa się wtedy, kiedy spotyka się z cierpieniem i krzywdą innych, natomiast, kiedy musi znosić krzywdę i obrazę, czyni to bez gniewu. O cierpliwości, razem z wytrwałością, mówiliśmy już przed tygodniem. Chrześcijanin cierpliwy nie kapituluje przed najtrudniejszym zadaniem, nie załamuje się nieszczęściem, rozczarowaniem, lecz trwa do końca, pozostaje wierny swoim decyzjom. Chrześcijańska miłość, agape, to taka miłość, którą Bóg żywi do nas. Bezgraniczna łaskawość, życzliwość, pragnienie najwyższego dobra dla drugiej osoby. Wskazuje to jasno na fakt, że agape, miłość chrześcijańska, to nie tylko sprawa emocji ale także sprawa woli. Jest to zdolność zachowania niczym niezwyciężonej dobrej woli i życzliwości w stosunku do ludzi nie dających się kochać, ludzi niemiłych, do tych, którzy nas nie kochają, a nawet do tych, których nie darzymy sympatią.

To są cztery wielkie cechy charakterystyczne chrześcijaństwa. Ich sumą i wynikiem jest piąta: pokój. Tylko niektóre słowiańskie języki, włącznie z naszym, mają ten sam wyraz na pokój w znaczeniu mir, spokój oraz pokój jako izba czy pomieszczenie. Słowo pokój brzmi tak pięknie dla tych słowiańskich narodów, że tym oto słowem nazwali nie tylko mir, dobre stosunki międzyludzkie, ale i swoje miejsce prywatne, przestrzeń życia intymnego.

W języku hebrajskim odpowiednikiem słowa pokój jest SZALOM. Liczba słów w języku hebrajskim jest stosunkowo niewielka; jedno słowo często spełnia wiele funkcji. Widać to na na właśnie na przykładzie tego słowa, które jest właśnie najczęściej tłumaczone jako „pokój”, ale oznacza wiele więcej niż tylko spokój lub przeciwieństwo wojny. Znaczy także: przyjaźń, zdrowie (dobre samopoczucie), bezpieczeństwo i zbawienie. We współczesnym hebrajskim używa się tego słowa także zarówno na powitanie jak i pożegnanie. Jednak znaczenia mają ścisły związek z pokojem. Rdzeniem tego słowa są litery SZ-L-M (szin, lamed, mem); czego pierwotnym podstawowym znaczeniem jest „pełnia, kompletność”. Wszystkie znaczenia oddają różne aspekty „pełni, jedności”. Tej, o której czytamy w drugiej części dzisiejszego tekstu. Paweł wymienia siedem jedności: jedno ciało, jeden Duch, jedna nadzieja, jeden Pan, jedna wiara, jeden chrzest, Jeden Bóg i Ojciec.

Jeśli ktoś powie: „jedno ciało, jedna nadzieja, jeden chrzest”, można oczekiwać, że zaraz doda: „i żaden inny Pan, żadna inna nadzieja, żadna inna wiara, niż ta, którą wyznaję ja!”. Jak łatwo pewnym Kościołom jest popaść w egoizm. Uważają się za jedyny prawdziwy i jedynozbawczy Kościół. Ale właśnie tak Paweł nie myślał, ponieważ zaraz dodał: jeden Bóg i Ojciec wszystkich, który jest ponad wszystkimi, przez wszystkich i we wszystkich. Już chyba rozumiemy. Tu jest widoczny znak Kościoła. Jedność z perspektywy pokory, łagodności, pokoju. Nie może istnieć więcej niż jedno ciało, jeden Duch, jedna nadzieja, ponieważ jest tylko jedna rzeczywistość, ta, którą stworzył Bóg, nasz Ojciec. Mieć więcej wiar, nadziei, znaczyłoby niejako postawić naprzeciw sobie różne światy, które by walczyły każdy o swoją prawdę. Jak byśmy wtedy mogli zgadzać się z przesłaniem Pawła a jednocześnie być przekonani o słuszności nienawiści, prawie rewanżu i zemsty? Nie może sługa dwóm panom służyć. Jest tylko jedna głowa jednego ciała, którego – wierzymy, że - i my jesteśmy członkami.

W 2001 roku rady Kościołów katolickich, protestanckich i prawosławnych w Europie przyjęły wspólnie dokument, który nazwano Kartą Ekumeniczną. Stwierdza on, że zamanifestowaniu widzialnej jedności nadal stoją na przeszkodzie istotne różnice w sprawach wiary. Nad tą sytuacją nie można przejść do porządku dziennego. Jezus Chrystus objawił nam na krzyżu swoją miłość i tajemnicę pojednania; jako Jego naśladowcy chcemy uczynić wszystko, co w naszej mocy, aby przezwyciężyć istniejące jeszcze problemy i przeszkody, które w dalszym ciągu są przyczyną podziału między widzialnymi Kościołami. Chcemy dążyć do jedności w pojednanej różnorodności.

Chcemy dążyć do jedność w Kościele, w rodzinie, społeczeństwie. Chcemy dążyć do jedności z Bogiem. A to dążenie prowadzi przez pokorę, łagodność, cierpliwość, miłość. I pokój. SZALOM. Amen.